Odkryć Gietrzwałd

Wszystko zaczyna się w małej warmińskiej wsi, o której świat nigdy nie miał usłyszeć. Właśnie w niej dochodzi do wydarzeń, o których wieść elektryzuje tysiące ludzi: dwie dziewczynki opowiadają o „Pięknej Pani”, która przez 82 dni, aż 187 razy ukazuje im się w koronie przykościelnego klonu. Do Gietrzwałdu ruszają pielgrzymi ze wszystkich zaborów. Pieszo, furmankami, koleją.

Liberalna prasa szydzi z tego, co się dzieje, mimo to ruch pielgrzymkowy narasta lawinowo. Pruscy urzędnicy obserwują sytuację z rosnącym niepokojem.

Ewa K. Czaczkowska rekonstruuje tamte wydarzenia niemal scena po scenie. Korzysta z archiwów, relacji świadków, rozmawia z historykami i teologami, prezentując religijny wymiar objawień na dramatycznym tle społeczno-politycznym epoki. Dzięki temu Gietrzwałd przestaje być dla czytelnika jednym z wielu ośrodków pobożności ludowej, a staje się areną zmagań o duchową tożsamość narodu.  

Ta książka nie powstała z myślą o jubileuszu 150 lat objawień Matki Bożej w Gietrzwałdzie, ale nieco się z nim zbiega, przez co trafia w moment, w którym coraz więcej osób zadaje sobie pytanie: czym naprawdę jest to miejsce?

Autorka prowadzi czytelnika przez historię objawień w Gietrzwałdzie w 1877 roku – jedynych w Polsce oficjalnie uznanych przez Kościół. Opierając się wyłącznie na potwierdzonych źródłach, dokumentach i badaniach, rekonstruuje przebieg wydarzeń, ich kontekst oraz dalsze losy ich uczestników. Pokazuje także, czego dotyczyło samo orędzie: wezwania do codziennej modlitwy, szczególnie różańca, pytania o wiarę, cierpienie i sens wydarzeń tamtego czasu, a także konkretne odpowiedzi, które – według relacji – miały przynosić ludziom nadzieję i porządkować ich życie.

To efekt ponad dwóch lat pracy, analizy dokumentów, rozmów i archiwów. Szczególne miejsce zajmują w niej postacie wizjonerek – Justyna Szafryńska i Barbara Samulowska – oraz dokumenty przechowywane w archiwach zgromadzeń zakonnych.

Książka pozwala spojrzeć na Gietrzwałd nie tylko jako na miejsce kultu, ale jako na konkretne wydarzenie historyczne: osadzone w czasie, udokumentowane i poddane rozeznaniu Kościoła.

Jeśli coś Cię w tej historii zatrzymuje, jeśli masz pytania, które wracają, albo czujesz, że chcesz zrozumieć więcej – to książka dla Ciebie. Prowadzi przez fakty, porządkuje to, co rozproszone, i pozwala zobaczyć Gietrzwałd takim, jakim naprawdę jest.