Pieśń Naszych Korzeni

Jak zauważył Piotr Kaplita, przewodniczący Stowarzyszenia Muzyka Dawna w Jarosławiu, organizatora festiwalu, Jarosław już po raz 34. stanie się miejscem spotkania miłośników muzyki dawnej i tradycyjnej - słuchaczy, melomanów, artystów amatorów i profesjonalistów.

- Festiwal Muzyki Dawnej "Pieśń Naszych Korzeni" od ponad trzech dekad należy do najważniejszych przedsięwzięć poświęconych historycznemu wykonawstwu muzyki dawnej, będąc jednocześnie miejscem artystycznych poszukiwań i twórczych eksperymentów - dodał.

W programie festiwalu, który potrwa do 23 sierpnia, zaplanowanych zostało siedem koncertów. Odbywać się one będą tradycyjnie w zabytkowych świątyniach Jarosławia.

Wydarzenie poprzedzi, podobnie jak w minionych latach, odbywający się w różnych miastach Podkarpacia koncertowy prolog. W tym roku odbędzie się on w sobotę w Bazylice kolegiackiej - sanktuarium Grobu Bożego w Przeworsku. Zabrzmi chorałowe oficjum o św. Franciszku ze źródeł włoskich (XIII w.), które wykona Schola Cantorum Minorum Chosoviensis.

Festiwal zainauguruje w niedzielny wieczór jubileuszowy koncert z okazji 45-lecia działalności zespołu wokalnego Bornus Consort oraz 75. urodzin jego założyciela Marcina Bornusa-Szczycińskiego - twórcy i pierwszego dyr. artystycznego festiwalu, jednego z pionierów wykonawstwa wokalnej muzyki barokowej w Polsce, a także specjalisty od tradycji chorałowych.

Publiczność zebrana w jarosławskim opactwie usłyszy chorał gregoriański, polskie pieśni tradycyjne, śpiew bizantyjski.

Jak wyjawił Kaplita, tradycje związane ze śpiewem liturgicznym i tradycyjnym zabrzmią jeszcze podczas kolejnych festiwalowych wieczorów. We wtorek w jarosławskiej kolegiacie będzie można usłyszeć świecką i sakralną polifonię gruzińską, którą wykona Malkhaz Erkvanidze Ensemble z Gruzji, zaś w koncercie finałowym zabrzmi śpiew korsykański w wykonaniu Chóru Festiwalowego pod wodzą Jeana Etienne'a Langianniego.

W programie festiwalu znalazła się także muzyka średniowieczna w koncercie poświęconym tradycji franciszkańskiej laudy w środkowych Włoszech i regionie Veneto. W koncercie, który odbędzie się z okazji 800. rocznicy śmierci św. Franciszka z Asyżu, wystąpi włoski zespół La Reverdie.

W kolejnych wieczorach będzie można usłyszeć barokowe utwory instrumentalne, które wykonają Anna-Liisa Eller i Andr, Lislevand.

- W środę pod palcami Leona Berbena zabrzmią organy w Bazylice Matki Bożej Bolesnej. W tym samym kościele w piątek odbędą się aż trzy koncerty, podczas których Ensemble Castelkorn wykona wszystkie sonaty różańcowe Heinricha Ignaza Franza von Bibera- przekazał Kaplita.

Dodał, że w koncercie udział weźmie również żeńska schola chorałowa Flores Myrtae oraz jarosławskie Bractwo Różanego Wianka.

Zdaniem dyr. artystycznego festiwalu Mariusa Petersona, piątkowy koncert będzie przedsięwzięciem wyjątkowym.

- Myśl o tym, żeby znaleźć formułę dla wykonania całości cyklu Bibera, która połączyłaby go z podkarpacką i dominikańską tradycją Różańca, nosiłem w sobie od lat. Zastanawiałem się jednak, któremu ze skrzypków można złożyć tak "szaloną" propozycję. Rozważałem w myślach naprawdę wielu - wyjawił Peterson.

Dodał, że kilka lat temu usłyszał Josefa Żaka, który koncertował w Jarosławiu z zespołem Les Musiciens de Saint-Julien. - Mieszkałem niedaleko jego pokoju i słyszałem, jak ćwiczył niezwykle wirtuozowskie utwory Schmelzera i Bibera. Postanowiłem przedstawić mu ten pomysł. Okazało się, że on również myślał o czymś podobnym, ale nie znał żadnego festiwalu, któremu mógłby to zaproponować - poinformował dyr. artystyczny festiwalu.

Oprócz wieczorów koncertowych w programie festiwalu znalazły się także warsztaty, seminaria i liturgie, które od początku stanowią jego integralną część. Ponadto każdego wieczoru odbywa się tzw. Klub Festiwalowy z taneczną muzyką tradycyjną.

Festiwal jak zawsze zakończy w niedzielę, 23 sierpnia, poranna msza św.

Jak podkreślają organizatorzy, Festiwal Muzyki Dawnej "Pieśń Naszych Korzeni" nie ogranicza się do prezentacji muzycznych, ale tworzy przestrzeń spotkania wykonawców, badaczy i słuchaczy, w której muzyka staje się punktem wyjścia do refleksji nad historią, duchowością i dziedzictwem kulturowym.

Zdaniem członkini zarządu Stowarzyszenia Muzyka Dawna w Jarosławiu, dr Katarzyny Spurgjasz, ważną ideą festiwalu jest przywracanie muzyki do jej naturalnego środowiska. Chodzi o to, aby muzyka liturgiczna rozbrzmiewała w kontekście "prawdziwego obrzędu", natomiast muzyka taneczna rzeczywiście towarzyszyła tańcowi.

- Poprzez koncerty stale szukamy przestrzeni do dyskusji i przełamywania XIX-wiecznego zwyczaju, w którym uczestnictwo w koncercie sprowadza się do przyjścia w eleganckim stroju, wysłuchania występu i powrotu do domu - dodała.

Jarosławski Festiwal Muzyki Dawnej odbywa się od 1993 roku, zawsze w sierpniu. Jest jednym z nielicznych tego typu imprez w Europie. Istotnym jego elementem jest miejsce, w którym się odbywa - nawiązuje do tradycji XVI- i XVII-wiecznych jarmarków kupieckich i wielokulturowości Jarosławia.

Jak podkreślił burmistrz Jarosławia Marcin Nazarewicz, wielowiekowa historia miasta została ukształtowana przez spotkanie różnych narodów, wyznań i tradycji.

- Dawny ośrodek wielkich jarmarków, położony na styku ważnych szlaków handlowych, zachował unikatowy zespół zabytkowych kościołów, klasztorów i budynków świeckich, które od lat stanowią naturalną przestrzeń dla muzyki dawnej - zauważył Nazarewicz.

Dodał, że właśnie ta historyczna tkanka miasta współtworzy tożsamość festiwalu, podkreślając związek muzyki z miejscem, w którym od wieków przenikały się kultury Europy.

Głównym organizatorem festiwalu jest Stowarzyszenie Muzyka Dawna w Jarosławiu, które powstało w 1995 roku. Jego celem są studia nad kulturą dawną i popularyzacja tradycji. Koncentruje się głównie na prowadzeniu całorocznych warsztatów muzyki dawnej, kursów i koncertów oraz na organizowaniu corocznego festiwalu.

Zaś współorganizatorem festiwalu jest województwo podkarpackie.

Wydarzenie zostało dofinansowane ze środków Gminy Miejskiej Jarosław oraz ze środków ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.