Monumentalna edycja

GN 42/2021 |

publikacja 21.10.2021 00:54

Słownik pod redakcją Krzysztofa Kawęckiego to „historia ludzi niezwykłych, którzy w zamyśle wrogów Polski mieli zostać wyrzuceni z narodowej pamięci”.

Słownik biograficzny polskiego obozu narodowego 
t. I, II
red. Krzysztof Kawęcki 
Instytut Dziedzictwa 
Myśli Narodowej
Warszawa 2020
ss. 425 Słownik biograficzny polskiego obozu narodowego t. I, II red. Krzysztof Kawęcki Instytut Dziedzictwa Myśli Narodowej Warszawa 2020 ss. 425
Roman Koszowski /Foto Gość

Ruch narodowy od 1945 roku był na cenzurowanym. Jego dokonania i programy niejednokrotnie były zapominane bądź dyskredytowane, to samo dotyczyło działaczy. W dyskursie publicznym termin „endecja” miał charakter pejoratywny i rodził natychmiastowe skojarzenia z antysemityzmem, nacjonalizmem oraz ksenofobią. Dlatego tak ważne jest znaczenie wydawnictwa Instytutu Dziedzictwa Myśli Narodowej „Słownik biograficzny polskiego obozu narodowego” pod redakcją dr. Krzysztofa Kawęckiego. Dwa jego pierwsze tomy ukazały się już na naszym rynku. W pierwszym z nich znalazło się 61, w drugim 65 biogramów osób działających w czasach rozbiorów, II Rzeczypospolitej, okupacji niemiecko-sowieckiej oraz w latach powojennych. Jak pisze dr Kawęcki: „To historia ludzi niezwykłych, którzy w zamyśle wrogów Polski mieli zostać wyrzuceni z narodowej pamięci i pozbawieni należnej im sprawiedliwości”. Warto przypomnieć, że ruch narodowy był najliczniejszym środowiskiem politycznym w czasach II Rzeczypospolitej, a po 1945 r. był szczególnie represjonowany przez władze komunistyczne.

Wielką zasługą autorów słownika jest różnorodność prezentowanych w nim postaci z blisko dwustu lat naszej historii oraz próba wykazania, w jaki sposób wpłynęły one na kształt polskości w wymiarze ideowo-światopoglądowym, kulturowym i społeczno-gospodarczym. Są wśród nich ludzie, których aktywność polityczna miała znaczenie ogólnopolskie, jak również znani tylko w środowiskach lokalnych. Nie są to jedynie politycy, ale także artyści, pisarze, ekonomiści czy filozofowie.

Zamierzeniem Instytutu Dziedzictwa Myśli Narodowej jest wydanie do końca 2023 r. siedmiu tomów. Każdy ma zawierać ok. 50–60 biogramów, opatrzonych najnowszą bibliografią, obejmującą zarówno znane i nieznane dotychczas zespoły archiwalne, jak i wszelkiego rodzaju opracowania. Każdy z biogramów jest szkicem nie tylko o danej postaci, ale także o epoce, w której działała.

Dzięki temu sylwetki koryfeuszy ruchu narodowego są prezentowane na tle szerokiej panoramy polskich dziejów. Umożliwia to także zaprezentowanie sporów ideowych, w których uczestniczyli, i prezentację ich dorobku intelektualnego na tle ideowych prądów epoki.

Andrzej Grajewski

Dziękujemy, że z nami jesteś

To dla nas sygnał, że cenisz rzetelne dziennikarstwo jakościowe. Czytaj, oglądaj i słuchaj nas bez ograniczeń.

W subskrypcji otrzymujesz

  • Nieograniczony dostęp do:
    • wszystkich wydań on-line tygodnika „Gość Niedzielny”
    • wszystkich wydań on-line on-line magazynu „Gość Extra”
    • wszystkich wydań on-line magazynu „Historia Kościoła”
    • wszystkich wydań on-line miesięcznika „Mały Gość Niedzielny”
    • wszystkich płatnych treści publikowanych w portalu gosc.pl.
  • brak reklam na stronach;
  • Niespodzianki od redakcji.
Masz subskrypcję?
Kup wydanie papierowe lub najnowsze e-wydanie.