Proza życia

Opowiadania Wojciecha Kudyby są prozą życia wysokiej próby.

Wojciech Kudyba, po siedmiu książkach poetyckich, od kilku lat gości w świecie prozy. Ukazał się właśnie zbiór jego małych form narracyjnych zatytułowany „I co dalej?”, będący kontynuacją – a zarazem rozwinięciem formalnym i tematycznym – „Kamienicy” (2018). Zawiera pięć utworów.

Pierwszy, „Jest, jak jest”, to obraz życia rodziny borykającej się z polską codziennością. W latach 90. serial telewizyjny pod takim tytułem pokazywał rodzenie się kapitalizmu w Polsce. „Bo tutaj jest, jak jest” – śpiewał też Kukiz z Borysewiczem, już po dwutysięcznym roku. Kudyba współczesne polskie „jest” przedstawia w ścisłym powiązaniu z losami bohaterów – ludzi, których spotyka na co dzień. Wczuwa się w ich egzystencjalną sytuację, bezpośrednio nie osądza, nie ocenia. To pozostawia czytelnikowi, a sam współodczuwająco towarzyszy postaciom.

Z kolei opowiadanie „Dom dla Tereski” jest nie tylko gorzkim obrazem współczesnej Polski, ale i przykładem poświęcenia dla bliskiej osoby, zapewnienia jej godnego bytu. Niestety, pieczołowicie zbierane pieniądze bohater traci wskutek przekrętów parabanku, któremu powierzył oszczędności. „Przypadek Apolonii” to opowieść o poszukiwaniu własnej osobowości, scalaniu rozpadającego się jestestwa. Spoiwem, skutecznym lekarstwem, staje się religia. „Człowieka wewnętrznego” w rozmaitych odsłonach psychologicznych i społecznych przedstawia Kudyba również w opowiadaniu „Michał Sobiesław Śmierciak”. Natomiast w ostatnim, „Niech im świeci”, wkomponowuje w Mszę Świętą życie obecnych na pogrzebie ludzi. Zestawia wzniosłe, powinnościowe frazy z liturgicznego kanonu z tym, co rzeczywiste – złe, grzeszne.

W literackim ujęciu mówi się zasadniczo o klasycyzmie w poezji, ja widziałbym ślady właśnie klasycyzmu w prozie Kudyby. Chodzi zwłaszcza o aksjologię – poszukiwanie dobra, prawdy i piękna. Ludzkie tęsknoty, relacje z innymi, otwarcie się na „drugą przestrzeń” mają wartościujący związek z powyższą triadą. W świecie przedstawionym tych opowiadań zauważamy nienachalną metafizykę. To pisanie o sprawach codziennych, ale ważnych. Z dystansem, z przymrużeniem oka, z humorem. Kudyba jest bystrym obserwatorem dookolnego świata, nomem omen – prozy życia. Jego opowiadania są prozą życia wysokiej próby.

ks. Jerzy Sikora

«« | « | 1 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Pobieranie.. Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Wiara_wesprzyj_750x300_2019.jpg