Żyć pustynią

Mnisi z Tibhirine, Żyć pustynią, W drodze, Poznań 2025

Zebrane w tej książce fragmenty listów, medytacji, dzienników i homilii siedmiu błogosławionych mnichów z Tibhirine tworzą zbiór najpiękniejszych sentencji z Atlasu. Ich wyznania, często bardzo intymne, pozwalają zajrzeć w głąb serca każdego z zakonników. Dzięki tym „duchowym autobiografiom” odkrywamy, co oznaczało dla nich codzienne życie wiarą, a także kim byli, zanim zginęli jako męczennicy. Pisma te odzwierciedlają głębokie zakorzenienie w modlitwie i cierpliwe dojrzewanie do męczeńskiej misji.

Świadectwo życia trapistów z Tibhirine nadal inspiruje wielu ludzi, aspirujących do życia w braterstwie, do pokonywania życiowych prób i odpowiadania z ufnością na Boże wezwania.

–  Zamieszkujemy razem ziemię nadziei. Pracujemy na niej. Wszyscy jesteśmy mieszkańcami Twojego domu. Żyjemy w nim. Modlimy się. Trwamy w nim, dopóki nie umrzemy. Mieszkamy razem w Twojej dłoni. Oto szczęście, któż zdoła nas go pozbawić? – napisał Brat Christophe w książce Żyć pustynią (Tchnienie daru, 7 maja 1995; tytuł oryginalny: Vivre le désert).

Oryginalność tej książki polega na tym, że pozwala nam ona zajrzeć w głąb duszy wszystkich siedmiu błogosławionych jednocześnie. Jest niczym skaner ukazujący na ich przykładzie wewnętrzne życie mnicha. Dzięki zawartym w niej apoftegmatom możemy kontemplować od wewnątrz to, co stanowi sekret ich życia, a raczej serca każdego z nich.

Teksty zostały pogrupowane na kilka głównych tematów, tj. wyrzeczenie, nauka modlitwy, ubóstwo, życie Boskim życiem, wiara, miłość, spodziewanie się niespodziewanego, sąsiedzi – bracia, dać siebie aż do końca.

Michał Zioło OCSO – polski trapista, autor wstępu do książki Żyć pustynią: „To prawda, że mnich, notując dla siebie, notuje również i często z powodzeniem dla ludzi zmagających się z życiem poza murami opactwa. Także i na tym nienachalnym, przyjaciel­skim zaproszeniu do lektury opiera się wpisana w Regułę św. Benedykta gościnność”.

Paul Desfarges – francuski duchowny katolicki, arcybiskup Algieru w latach 2017–2021, autor przedmowy do książki Żyć pustynią: „Powolne smakowanie tej książeczki jest jak picie ze źró­dła nadziei. Tych siedmiu mężczyzn nie patrzy naiwnie ani na siebie, ani na świat. Znają jednak sens owego „błogo­sławieni”, wypowiedzianego o sercach czystych i prostych. Dlatego oczy ich serc są pełne światła”.

Brat Paul – postulant w opactwie Notre Dame de Tamié: „Mnich dzieli swój dzień na modlitwę, czytanie i pracę ręczną bądź inną („z pracy rąk swoich będziesz pożywał, będziesz szczęśliwy” [Ps 128]). Praca jest także czynnikiem równowagi i zdrowia. Czytając Pismo Święte, wsłuchuje się w słowo Boże („słuchaj, synu” – pierwsze słowa Reguły św. Benedykta); Duch Święty pozwala mu poznać Osobę Słowa; słowo Boże, „przeżuwane”, medytowane, prowadzi do modlitwy. Dzięki modlitwie, która jest prawdziwym, osobistym lub wspólnotowym wyrazem miłości, mnich zawsze zachowuje gotowość, czuwa, oczekując nadejścia Pana (Mt 24,42); przypomina ludziom o obecności Boga, a Bogu – o wszystkich potrzebach ludzi”.

O autorach:

Pochodzący z Francji trapiści – Christian, Christophe, Bruno, Luc, Célestin, Paul i Michel – wybrali życie w klasztorze Najświętszej Maryi Panny w górach Atlas w Tibhirine (Algieria). Zgodnie z regułą św. Benedykta żyjący w świecie islamu mnisi zajmowali się modlitwą i pracą. Paul był rzemieślnikiem, dającym świadectwo żywej wiary; Luc – lekarzem, który z pokorą służył chorym, czyniąc z tego najpiękniejszą modlitwę; Christophe – potrafił doświadczenie Chrystusa wyrazić w poezji… Ta mała wspólnota w górach Atlas do końca zachowała wierność życiu monastycznemu.

W nocy z 26 na 27 marca 1996 roku, w czasie wojny domowej w Algierii, doszło do porwania siedmiu mnichów z Tibhirine. Dwa miesiące później ich odcięte głowy zostały odnalezione przy drodze do Medei. Do zabójstwa przyznała się fundamentalistyczna Zbrojna Grupa Islamska (GIA). Śmierć mnichów wzbudziła emocje społeczności międzynarodowej. Wydarzenia z Tibhirine są kanwą filmu Xaviera Beauvois Ludzie Boga.
Trapiści z Tibhirine zostali beatyfikowani 8 grudnia 2018 roku wraz z dwunastoma innymi męczennikami z Algierii.