Kapsuła czasu

To miejsce powstało dzięki nie­zwykłej pasji Euzebiusza Gila, który zakochany w kulturze ludo­wej, nie chciał się zgodzić, by dzie­je wsi Pogórza Sudeckiego zginęły bezpowrotnie w sztafecie pokoleń. W 1984 r. przekonał on władze Mu­zeum Regionalnego w Wałbrzychu do projektu utworzenia skansenu, w którym znajdą swą przystań za­bytkowe, drewniane i reprezenta­tywne dla regionu budynki miesz­kalne i gospodarskie.

Zaskoczeni wspomnieniami

Zwiedzający skansen przyjeżdżają tu jak do zwykłego muzeum. Pewnie dlatego stają jak zaczarowani, gdy wchodzą do kolejnych  pomiesz­czeń kuźni, zajazdu, wiatraka, stodoły czy chałup. Zapach i widok poszczególnych eksponatów ma niezwykłą moc. - To, co tak bardzo przemawia do mnie, to po­wracające wspomnienia z dzieciństwa - wyznaje Katarzyna Korobielka, kudowska kuracjuszka z Pomorza. – Szczególnie tego spędzonego na wsi, w domu ro­dzinnym - dodaje. Okazuje się bowiem, że zarówno nie­mieccy, jak i polscy chłopi stosowali podobne rozwiązania ułatwiające codzienną pracę i wy­poczynek.

Piec chlebowy, fajerki, żeliwne garnki, szatkownica, waga, ko­łowrotek, krosna - sło­wem sprzęty, bez których nie było żadnego gospo­darskiego domu. Wystawy przekonują także o różnicach między za­awansowaniem cywilizacyj­nym niemieckich i polskich gospodarzy. - Nie podej­rzewałam nawet, że w XIX czy na początku XX w. używano tak skomplikowanych ręcznych młynków czy pralek – przyznaje kuracjuszka.

- Oczywiście, do pieczenia chleba -uśmiecha się Andżelika Ryczko, pracująca w mu­zeum. - Ale piosenka nie opowiada o naszym pieczeniu, bo w każdą sobotę mamy wielu chętnych do udziału albo przynajmniej do oglądania kolejnych etapów wyrabiania cia­sta i pieczenia chleba - zapewnia i prowadzi do chałupy, w której wszystko się odbywa. Zapach zakwasu chwyta za serce i każe wielu zwiedzającym przy najbliż­szej okazji wziąć udział w miste­rium chleba. Tymczasem warto wybrać się do Pstrążnej na Cepowisko. Praw­dziwe młócenie, mielenie ziarna i spontaniczna radość ze żniw są do­stępne dla każdego. A dożynkowe dziękczynienie za plon celebrowane w klimacie skansenu robi napraw­dę niezwykłe wrażenie.